«Հրապարակ». Գուցե Ալիեւը հայտարարություններն անում է, որ մենք կոշտ արձագանքենք, եւ սրվի իրավիճակը

Հարցազրույց Սյունիքի մարզից ՔՊ-ական պատգամավոր Դավիթ Դանիելյանի հետ

- «Զանգեզուրի միջանցք» տերմինը վերջին օրերին նաեւ հոլովվում է միջազգային տարբեր ամբիոններից, Ալիեւն օրեր առաջ ՄԱԿ-ի ամբիոնից գործածեց, իսկ Փաշինյանը ոչ թե կտրուկ հերքեց, այլ փորձում էր հասկանալ՝ ինչու է այդ բառը գործածում, խնդրանքի էր նման, որ` մի օգտագործի, որովհետեւ դա մեզ մոտ տարածքային պահանջ է ընկալվում։ Այդ ինչպե՞ս է ստացվում՝ եթե միջանցքի մասին չէ վաշինգտոնյան համաձայնագիրը, Ալիեւը եւ մյուսներն ինչո՞ւ են այն միջանցք անվանում։

- Ես ուզում եմ նախ հիշեցնել, որ վաշինգտոնյան համաձայնագիրը ստորագրվել է ԱՄՆ ղեկավար Դոնալդ Թրամփի ներկայությամբ եւ հովանավորությամբ, եւ այդտեղ հստակ նշված են կետերը, ու հնարավոր չէ խախտել: Եթե խախտեն, այդ պայմանագիրը չի համարվի գործող պայմանագիր։

- Ոչ թե պայմանագիր է ստորագրվել, այլ նախաստորագրվել է խաղաղության պայմանագիրը։

- Այո, ես կարծում եմ՝ դրանից դուրս որեւէ խոսակցություն իրավական հիմք չունի, հետեւաբար, ես Ալիեւի հայտարարություններն ընկալում եմ, որ ուղղորդում է դեպի իր ներքին լսարանը։ Գիտեք, գործընթացն այդքան հեշտ չէ, մեծ պատերազմ է տեղի ունեցել, դրանից հետո որոշակի ժամանակ է պետք, որ ե՛ւ առաջնորդները, ե՛ւ ժողովուրդները ընկալեն նոր ստեղծվող իրադարձությունները, նոր միջավայրում կարողանանք հարմարվել եւ քայլել առաջ:

- Նիկոլ Փաշինյանն այդ թեմայով վերջին օրերին ստիպված է հակադարձել ոչ միայն Ալիեւին: Եվ եթե բոլորը խոսում են միջանցքի մասին, ինչո՞ւ պիտի շարքային քաղաքացիները հավատան ձեզ, թե իբր խաղաղություն եք բերել։ Եթե Ալիեւի հետ չեք կարողանում լեզու գտնել մի տերմինի շուրջ, ինչպե՞ս եք համոզելու, որ խաղաղություն պահպանի։

- Իհարկե, ճիշտ եք ասում, քաղաքացիների համար կարող են հարցեր առաջանալ, այդ հարցերը նաեւ մեզ մոտ են առաջանում, եւ դրա համար Նիկոլ Փաշինյանը ՄԱԿ-ի ամբիոնից ելույթ ունեցավ եւ ասաց, որ մեզ մոտ էլ կա այդ անհանգստությունը, բայց ես հույս ունեմ, որ դա էլ կհաղթահարենք եւ ըստ նշված կետերի կշարժվենք առաջ։

- Ի՞նչը կհաղթահարեք։

- Անհամաձայնությունը խոսույթների վերաբերյալ, որովհետեւ, տեսեք՝ Դուք ասում եք, թե Ալիեւից բացի ուրիշներն էլ են «միջանցք» տերմինը գործածում։ Վարչապետն էլ բազմաթիվ անգամներ նշել է այդ մասին, որ այդ հասկացողության վերաբերյալ տարբեր մոտեցումներ կան, այդ թվում իմ մոտեցումը` միջանցքային տրամաբանության այն անընդունելի տրամաբանությունն է՝ կորցնելով սուվերենությունը, չունենալ որեւիցե վերահսկողություն: Իսկ միջազգային հարթակում այլ տրամաբանություն կա, եւ կարծում եմ՝ հենց այստեղ է խնդիրը։ Օրինակ, Հյուսիս-Հարավ ճանապարհը նրանք միջանցք են անվանում, այդ «կորիդոր» հասկացությունը տարբեր ձեւ է ընկալվում։

- Բայց Նիկոլ Փաշինյանը հստակ եւ կոշտ չարձագանքեց նաեւ Ալիեւի՝ Հայաստանը կապիտուլացնելու մասին խոսքին, այդ ինչպե՞ս, ի՞նչ պայմանավորվածությունների հիման վրա է նման հայտարարություն անում, եթե չկա պայմանավորվածություն: Տարակուսելի չէ՞ Փաշինյանի մեղմ պատասխանը։

- Գուցե այդ հայտարարություններն արվում են, որ մենք կոշտ արձագանքենք, եւ սրվի իրավիճակը նաեւ հողի վրա, եւ ես կարծում եմ, որ վարչապետն ըստ արժանվույն է պատասխանել, այո, մենք գնում ենք խաղաղության ճանապարհով, եւ այդ ֆոնին վարչապետը շատ ճիշտ խոսքեր հնչեցրեց։ Ես հավատում եմ խաղաղությանը, որովհետեւ Տեղ գյուղում կրակոցների ներքո գիշերում էի գյուղացիների հետ, եւ դժվար էր բազմաթիվ հարցերի պատասխանները տալ, բայց օրեր առաջ այնտեղ էի, դրոշ պետք է բարձրացնեինք, միջոցառում անեինք, վարչական ղեկավարներից մեկը հումորով պատմեց, որ՝ պարոն Դանիելյան, մի ժամանակ մտածում էինք, որ թուրքերը չկրակեն, հիմա ասում ենք՝ եղանակը վատ է, չենք կարող միջոցառում անենք, բայց գոհ ենք` թող եղանակը վատ լինի, բայց չկրակեն։ Այսինքն, գոնե գիտենք մի տեղանք, որ հստակ կրակոցներ չկան, գոնե այդտեղ խաղաղություն կա։

- Դե, դա տարբեր կերպ կարելի է մեկնաբանել, նախ՝ որ Ալիեւը հասել է իր ուզածին՝ միջանցքին, ու էլ ինչո՞ւ կրակի։

- Չէ, չէ, հիմա ունենք մի իրավիճակ, երբ մեկ տարի 7 ամիս հակառակորդի կրակոցից զոհ չունենք, խաղաղությունը հենց այդպիսի իրադարձություններով է սկսում զարգանալ, սահմանազատում, սահմանագծում կլինի, կհասկանան` որտեղից է սկսվում Հայաստանը, որտեղ է Ադրբեջանը, այդ ժամանակ կլինի մեծ խաղաղությունը։

- Բանակում զոհերի թիվը չի նվազել, կասկածներ կան, որ ուղղակի թաքցվում է վիճակագրությունը, հիմնականում մահվան այլ պատ­ճառներ են նշում, բայց ոչ հակառակորդի կրակոցի։

- Չէ, չէ, ես կարծում եմ՝ դա բարոյական խոսույթ չէ, բայց իմ տիրույթում չէ հարցը, եւ ես չեմ կարող պատասխանել։

- Ընդդիմադիրները, ընդդիմախոսներն ասում են` չենք հավատում ձեր բերած խաղաղությանը նաեւ նրա համար, որ դուք ավերիչ պատերազմ, արհավիրք եք բերել։

- Հարցն արդեն սխալ է, որ ասում են՝ արհավիրքը բերած, արհավիրքը հայե՞րն են բերել, մենք չենք բերել պատերազմը։

- Դուք եք, չէ՞, պատասխանատու, որ այնպես չարեցիք, որի հետեւանքներն այսքան ծանր չլինեին։

- Հարցը սխալ է, հետեւաբար՝ շարունակությունն էլ է սխալ, որովհետեւ հիմնված է սխալ խոսույթի վրա։ Նույն՝ ընդդիմադիր ընկերներից կան խոսույթներ, որ ասում են` ինչո՞ւ ստորագրեցիք նոյեմբերի 9-ը, պետք է մինչեւ վերջ գնայինք։ Վերջերս էլ լսեցի նույն մարդու հարցազրույցը, թե բա՝ պետք է կանխվեր պատերազմը, եթե անգամ պետք է հողերը տալ (չասեց՝ վերադարձնել), քաղաքական գործընթացներ է, անընդհատ տարբեր հայտարարություններ են անում։ Ես չեմ ուզում նորից մտնել այդ դաշտ՝ ով է մեղավոր, ով ինչ է արել, բազմիցս խոսվել է այդ մասին։

- Դուք է՞լ եք հավատում, որ ժողովուրդը գալիք ընտրություններով երկարացնելու է ձեր մանդատի ժամկետը։

- Ես կարծում եմ, բայց դրա համար նախ պետք է ճիշտ նախընտրական պրոցեսներով անցնենք, ճիշտ կազմակերպենք ընտրությունները՝ ժողովրդավարության սկզբունքներով։

- Օրինակ, այս անգամ ի՞նչ եք ասելու ժողովրդին, որ խաղաղությո՞ւն եք բերել։

- Դեռ հայտնի չէ, կուսակցության վարչությունն է որոշելու մեր լոզունգը։

- Իշխող թիմի ներկայացուցիչ եք, երեք կարեւոր հատկանիշ նշեք, որի համար արժե, որ ընտրողը ձեզ ձայն տա։

- Դա առանձին հարցազրույցի թեմա է, նաեւ Սյունիքի համար կարող եմ ասել` ինչի համար մեզ պետք է ընտրեն, բայց այդ մասին՝ հաջորդ հարցազրույցին։