Չորսուկես տարի առաջ ՀՀ վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնող անձը դեռևս առաջնորդվում էր «Սխալվելու վճռականությունը՝ ճշմարիտ ճանապարհ» պնդումով: Այդ ժամանակահատվածում նրա կառավարման ներքո Հայաստանը խայտառակ պարտություն կրեց պատերազմում: Նաև կորսվեց Արցախը և սպառնալիքներ գեներացվեցին անվտանգության առումով: Այդ ամենը տեղի ունեցավ ՀՀ ռազմավարական դաշնակցի նկատմամբ թշնամական վերաբերմունք ցուցաբերելու համատեքստում: Ենթադրվում է, որ այդքան արհավիրքներից ու կորուստներից հետո նա երևի վերջապես հասկացավ, թե ինչպես չպետք է վարվի պետության դիվանագիտությունը: Ահա դրա վկայությունը. «Մենք հարաբերությունների վատացման խնդիր չենք դնում որևէ ուղղությամբ։ Կարող է լինել տեսական երկու մոտեցում. խորացնել հարաբերությունները մի ուղղությամբ և փչացնել հարաբերությունները երկրորդ ուղղությամբ։ Մենք այդ մոտեցման կողմնակից չենք»։
Այնինչ, հենց այն, ինչ արվել է նրա կողմից մինչ այդ խոսքերը բարձրաձայնելը, հենց այդ մտքի հակառակն էր. փչացվեցին հարաբերությունները հյուսիսային ուղղությամբ, ինչն, իր կարծիքով, ինքնըստինքյան հանգեցնելու էր Արևմուտքի ուղղությամբ հարաբերությունները խորացնելուն: Բայց Արևմուտքը պահանջում էր ավելին՝ վերացնել «պատմական կարծրատիպերը», այսինքն՝ ընդունել թուրքամետություն: Նրան պետք եղավ յոթ տարի՝ խայտառակ պարտությամբ ու դավաճանի «տիտղոսին» արժանանալով հանդերձ, որպեսզի «գիտակցեր» մինչ այդ կատարվածի սխալ լինելը: Բայց խնդիրն այն է, որ ՀՀ վարչապետի աթոռից կառչած անձն այս անգամ էլ սխալը փորձում է ուղղել կրկին սխալի միջոցով: Ինքը չի գիտակցում, որ Ռուսաստանի և Արևմուտքի միջև ընթացող պատերազմի ժամանակ այլևս չէր կարող գործել իր կողմից մերժված Սերժի որդեգրած «և՛… և՛»-ի քաղաքականությունը: Որովհետև Սերժի օրոք Ռուսաստանը չէր պատերազմում ողջ Արևմուտքի դեմ:
Ռուսաստանից նրան բազմիցս զգուշացրել են՝ Եվրամիություն մուտք գործելու ջանքերը համատեղելի չեն ԵԱՏՄ-ի անդամակցության հետ: Բայց ինքն ու իր մանկլավիկներն անհեթեթ պատասխաններ են տալիս այդ զգուշացմանը: Ու շարունակում են այդ ուղին, չնայած հայտնի չէ, թե որքան ժամանակ կպահանջվի ԵՄ անդամ դառնալու համար: Ու մինչ այդ կմնա՞, արդյոք, Հայաստանը որպես պետություն: Երբ Հայաստանը մի օր վերջապես միանա եվրոպական ընտանիքին՝ ինչպես ընդունված է ասել մեզանում (փակագծերում ասեմ, որ վա՜յ մեր օրերի այդ ընտանիքին): Նույն այդ Եվրոպայից զգուշացրել են, որ Մայիսի 9-ի տոնակատարությանը մասնակցելը խնդիրներ է առաջացնելու թե՛ ԵՄ անդամ և թե՛ անդումության հայտ ներկայացրած պետությունների համար: Սակայն ինքը որոշել է մասնակցել դրան, իսկ մինչ այդ այցելու է Ռուսաստանի դեմ թշնամական ամենակարծր դիրքորոշում ցուցաբերած երկրներից մեկը՝ Էստոնիա:
Ի՞նչ է սա՝ եթե ոչ «և՛ ոչխարները կենդանի մնան, և՛ գայլերը կուշտ լինեն» ասացվածքի դրսևորում: Ինչը, բնականաբար, տեղի ունենալ չի կարող: Եվ բացի դրանից, չբավարարվելով զուտ այցելությամբ, Էստոնիայում ծաղիկներ է դնում կոմունիզմի զոհերի հուշապատի տակ, իսկ Մոսկվայում մասնակցելու է ֆաշիստական Գերմանիայի նկատմամբ հաղթանակի 80-ամյակի տոնակատարությանը: Երևի դպրոցում կամ համալսարանում բացակայել է այն դասերից, որոնց ընթացքում խոսվել է Սովետական Միության Հայրենական պատերազմի մասին: Եթե հաճախեր, ապա պետք է իմանար, որ խորհրդային երկիրն առաջնորդվել է կոմունիզմի տեսլականով ու գաղափարախոսությամբ: Ինչպես երևում է, ՀՀ վարչապետի աթոռից կառչած անձն այդպես էլ չգիտակցեց, թե ինչպես չպետք է վարվի դիվանագիտությունը: Եվ չգիտակցեց, որ ո՛չ սխալվելու վճռականությունն է ճշմարիտ ճանապարհ և ո՛չ էլ նախկին սխալները նոր սխալներով ուղղելը: Ի դեպ, լայնորեն տարածված արևմտյան մոտիվացիոն գրականությունից «քոփիփեյսթ» արված այդ գաղափարը վերաբերում է մասնավոր անհատին և ոչ թե պետությունը ղեկավարողին: Այլապես հենց Արևմուտքում պետության ղեկավարն ի պաշտոնե չէր ունենա խորհրդականների մի ամբողջ բանակ: Ինչի իմաստը հենց սխալներից խուսափելուն նպաստելն է:
