Քաղաքականություն

Հեղափոխակա՞ն ես, թե ներկայացուցիչը պետության

Հեղափոխակա՞ն ես, թե ներկայացուցիչը պետության

Հաճախ կարող ենք հանդիպել, թե ինչպես են վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի կողմնակիցները նրան մեղադրում «թավիշի» կամ էլ «թավշյա» քաղաքականություն իրականացնելու մեջ: Իհարկե չափազանց դժվար է ասել, թե ինչ նկատի ունեն այդ մարդիկ «թավիշ» ասելով: Կարող ենք ենթադրել, որը խոսքը քաղաքական հակառակորդների և այլախոհների նկատմամբ հանդուրժողականության և բռնության բացառման մասին է: 

Իրականում Փաշինյանին հանդուժող անվանելը զավեշտալի չափազանցություն է, քանի որ վարչապետ դառնալուց ի վեր առաջնային պլան մղվեցին նրա այլատյացությունն ու վախերը ցանկացած օտար երևույթի նկատմամբ: Բայց եթե Փաշինյանն այլատյաց է և մերժում է գաղափարական պլյուրալիզմը, ապա էլ  ինչի՞ց են բողոքում Փաշինյանի կողմնակիցները,  ի՞նչ են ուզում և ակնկալում: Թույլ տվեք գուշակել. փաշինյանականների ուզածն ու որոնածը հեղափոխական տեռորն է: Նրանք կառավարությանը կշտամբում են ֆիզիկական բռնության չդիմելու, հակառակորդ կուսակցությունների գոյությունը չարգելելու և այլախոհներին Հայաստանից չարտաքսելու համար: Փաստորեն այն ինչ կատարվել է, քիչ է, նրանք էլի են ուզում, արյուն են ուզում և փափագում: 

Տրամադրություններն այս իհարկե օրինաչափ են: Բնական է, որ վարչապետ Փաշինյանի հոգեխանգարմունքի հասնող ելույթները, որոնց մեջ մեծ թիվ են կազմում բռնության տարրերը, պետք է կոնկրետ ակնկալիքներ և հույսեր սաղմնավորեին: Եթե վարչապետը ի լուր աշխարհի խոսում է բռնության, մասնավորապես` «ասֆալտին պառկցնելու» «թաթիկները կտրելու», «պատերով ծեփելու», «վզից բռնելու և դուրս շպրտելու» մասին, ապա տրամաբանական է, երբ ֆեյսբուքում վեր ընկած կամ էլ հրապարակում կանգնած պարապ լյումպենը պահանջում է այդ ամենի առարկայական շարունակությունը: 

Բայց «թավիշից» բողոքող ֆեյսբուքյան մարդակերներին և «ագորայի» անդեմ զանգվածներին ստիպված եմ հիասթափեցնել: Քննադատվող «թավիշն» այլևս վերանայման ենթակա չէ, քանի որ ոչ ռեսուրս կա և ոչ էլ պատեհ ժամանակ: Այն դատապարտված է շարունակել իր այլասերված և թշվառ կիսագոյությունը` մի կողմից հանդուրժողականության բացակայությամբ և մյուս կողմից էլ բռնության անկարողությամբ: 

Խնդիրն այն է, որ 2018 թ.-ին Նիկոլ Փաշինյանն ուներ ընդամենը երկու ընտրություն. ա/շարունակել հեղափոխական պայքարը և փողոցից տուն չվերադառնալ քանի դեռ կործանված չէին բոլոր պետական հաստատություններն ու փշրված չէր հին հասարակարգի ամենավերջին քարը, բ/իշխանափոխությունից հետո ընդհատել հեղափոխության ընթացքն ու ճանաչել գոյություն ունեցող իրավակարգն ու խաղի կանոնները: Փաստացի Նիկոլ Փաշինյանը չի կարողացել հրաժարվել ոչ մեկից և ոչ էլ մյուսից և միաժամանակ մերժել է և առաջինը և երկրորդը: Առաջին հայացքից զավեշտալի խառնաշփոթի հետ գործ ունենք, բայց խնդրի էության մեջ խորանալու պարագայում ամեն ինչ շատ պարզ է ու ակնհայտ. ա/ Փաշինյանը պահպանել է հեղափոխական լոզունգներն ու հռետորաբանությունը և միևնույն ժամանակ խուսափել է դասական հեղափոխական զարգացումներից: Այսինքն հեղափոխությունը որպես գործընթաց անշունչ է ու մահացած և ապրում է որպես պատեհությամբ պարտադրված հռետորաբանություն, բ/ հրաժարվելով հեղափոխությունից` Փաշինյանը մուտք է գործել պետական բյուրոկրատիայի տարածություն, գործնականում ճանաչել է դրա իրավակարգն ու խաղի կանոնները, բայց, այնուամենայնիվ կերպափոխումն այդ ամբողջությամբ չի հաջողել, քանի որ նրա մի ոտքը բյուրոկրատիայի տիրույթում է, իսկ մյուս ոտքը` հրապարակում, որն այլևս գոյություն չունի: 

Այսինքն, որպես անհատ Նիկոլ Փաշինյանը չափազանց ողբերգական է և ինքն իր կողմից չընկալված: Նա հայտնվել է երկու աշխարհների խաչմերուկում, չի հրաժարվում ոչ մեկից և ոչ էլ մյուսից, բայց նաև չի կարողանում օգտվել միաժամանակ երկուսից: Հեղափոխականները պահանջում են հեղափոխության շարունակություն, պետական բյուրոկրատիան պարտադրում է իրերն ու երևույթները դիտարկել պետության դիտանկյունից, իսկ ինքն էլ կողքի քաշված ականատես է լինում հեղափոխության գաղափարական արժեզրկմանն ու պետական բյուրոկրատիայի աստիճանական կազմաքանդմանը: 

Շարադրանքի մեջ չարախնդություն չկա, ընդհակառակը արձանագրվում է այն, ինչը վաղուց ասվել է. չէր կարելի հավասարապես պահպանել գոյությունը երկու իրարամերժ հիպոստասներում, պետք էր նախապես ընտրություն կատարել. հեղափոխակա՞ն ես, թե ներկայացուցիչը պետության: Խնդիրն այնքան է խորացել, որ Փաշինյանն այլևս չի կարող հրաժարվել ոչ մեկից և ոչ էլ մյուսից: Եթե հրաժարվի հեղափոխական պոպուլիզմից, ապա կոչնչացվի «ագորայի» կողմից, եթե հրաժարվի բյուրոկրատիայի մեթոդաբանությունից, ապա պետական համակարգը ինքնաբերաբար և մեխանիկորեն դուրս կթողնի նրան կառավարման իրականությունից: Եվ հիմա Նիկոլ Փաշինյանը ստիպված է պահպանել երկու հիպոստասների գոյությունը, քանի դեռ դրանց համատեղ լինելիությունը հնարավոր է: Ինչ-որ մի օր դա անհնար է դառնալու և վարչապետը կանգնելու է կործանարար ընտրության առջև: Ահա սա է պատճառը «թավիշի» այլասերված կիսագոյության: Այն կա անկարողության, տկարության, թշվառության և անսկզբունքայնության տեսքով և չկա` կոմպրոմատների, շանտաժի, երեսպաշտության և ստախոսության մարմնավորմամբ: 

Լրահոս

Ամենաընթերցված

×
Gallery Image